Wie kan zich voorstellen dat er schapen grazen in hartje Brussel? Toch is dit slechts een van de vele initiatieven die zijn ontworpen om te laten zien dat lokaal, duurzaam voedsel mogelijk is, zelfs in een stedelijke omgeving. Aquaponics, microkweek, schapenboerderijen, bijenkorven, paddenstoelen, aromatische kruiden… de stedelijke voedselvoorziening is in beweging.
BIGH
BIGH runt al 5 jaar een stadsboerderij op het dak van Foodmet, een voedingshal op de site van de slachthuizen van Anderlecht. BIGH, dat bekend staat om zijn innovatieve stedelijke infrastructuur en technieken, exploiteert meer dan 4.000 m2 serres en buitentuinen en gebruikt de aquaponics-benadering om forel te kweken en aromatische kruiden (peterselie, basilicum, shiso, oregano, dille, enz.) op een duurzame manier te kweken. Tot de klanten behoren Rob, La Grande Épicerie en Rino, maar ook restaurants (La Kantine du Canal, Louise Hotel, restaurant Entropy, enz.) die hun ingrediënten van de bron betrekken. bigh.farm
Vestacultuur
Het initiatief is geboren uit een verlangen om mensen weer in contact te brengen met het levende en eetbare. Het motto van Vestaculture is: “Plant morgen vandaag”. Alles aan de manier van telen is gericht op duurzame productie op korte afstand. De projecten hebben ook een circulaire dimensie, waarbij maximaal gebruik wordt gemaakt van lokale water-, energie- en organische stofbronnen. Groentetelers creëren zowel voor particulieren als voor bedrijven en scholen. www.vestaculture.com
URBI blad
Anne Colonval, een inspirerende ondernemer, is de drijvende kracht achter dit initiatief en heeft haar buitengewone tuin aangelegd in de Tanneursstraat in het centrum van Brussel. Het project omvat de productie en levering van microscheuten in een piepkleine ruimte waar deze voedingsbommen uitkomen met behulp van duurzame kweek- en oogsttechnieken. Deze microshoots worden rechtstreeks verkocht ‘van de boerderij tot in de mand’, samen met ‘ready-to-grow’ kits en apparatuur om je eigen voedsel te produceren, zelfs in de stad… Bij URBI Leaf draait alles om lokale producten en korte toeleveringsketens voor meer voedselautonomie. Onder de klanten bevinden zich verschillende restaurants met Michelinsterren. urbileaf.be
Ukeepers
Alexandre Lefebvre is een toegewijde imker die altijd openstaat om zijn passie voor bijen en hun honing te delen. In 2016 besloot hij een moestuin aan te leggen op het dak van zijn gebouw in de wijk Midi. Bijen zijn van onschatbare waarde bij het bestuiven van gewassen. Daarom werden er al snel bijenkorven geplaatst op dit stedelijke dak. Samen met zijn partner Dorian zette hij andere bijenkorven op aan de rand van de stad en in meer landelijke gebieden. Samen produceren ze Belgische honing die zowel traditioneel als duurzaam is. Enkele weken geleden haalde Ukeepers het overheidscontract binnen om de biodiversiteit op de site van Tour & Taxis te verbeteren. Niet minder dan 60 bijenkorven zullen worden geïnstalleerd rond het gebouw van Leefmilieu Brussel. Dankzij hun gepatenteerde methode worden de bijenkorven in de bomen opgehangen om elk risico op steken voor het publiek te vermijden en vandalisme te beperken. De geproduceerde honing zal vanaf augustus 2023 suiker vervangen in alle theesoorten van Leefmilieu Brussel. “Onze honing is erg gewild bij brouwers, chocolatiers en fijnproevers. Paradoxaal genoeg is Brusselse honing een van de beste van het land, dankzij de diversiteit aan bloemen, het warmere microklimaat en de afwezigheid van pesticiden. Het lage aantal bijenkasten per imker betekent ook dat de honing heel voorzichtig en voorzichtig wordt geoogst. We mengen geen honing. Onze honing is 100% puur, onverhit en onbewerkt. Zodra hij geoogst is, wordt hij in potten gedaan en binnen een straal van minder dan 20 km geleverd om de maximale organoleptische en medicinale kwaliteiten van de honing te garanderen”, legt Alexandre Lefebvre uit. ukeepers.farm
Het Brusselse schaap
Naast zijn baan als leraar is David een stadsherder. Hij verdeelt zijn tijd tussen school en zijn kudde. Ongeveer dertig ooien zwerven over de weiden van het natuurreservaat Zavelenberg in Sint-Agatha-Berchem. De kudde, bekend onder de naam Les moutons bruxellois, produceert lamsvlees en zwarte wol. https://www.facebook.com/MoutonsBruxellois/
Aquaponics BXL
AquaponieBxl is een VZW die in oktober 2016 werd gelanceerd. Het is ontstaan uit een ontmoeting tussen Massimo Federico, een Italiaan met groene vingers, en Laurence Vanneyre, een ecologisch biologe, die allebei gepassioneerd zijn door het behoud van ecosystemen. Laurence heeft haar project AQUAPONIE BXL opgezet in een ongelooflijke groene omgeving in het hart van Ukkel, in een deel van de Usine-tuin. Hier brengt ze haar aquaponic moestuin tot leven, een traditionele grondloze tuin waar planten, groenten en aromatische kruiden worden gevoed door voedselrijk water. Het geheim van deze natuurlijke meststof ligt in het feit dat het wordt geleverd door tientallen karpers die in een vijver leven. Alles is ecologisch en duurzaam. Er werden al verschillende andere projecten geïnstalleerd, waaronder in het Parc Jean-Félix Hap in Etterbeek, op het terras van Recyk in Anderlecht en in de gemeenschappelijke ruimte van de Kanaalhangar in Anderlecht. https://aquaponiebxl.be
Permafungi
In de kelders van Tour et Taxis, onder de eclectische bedrijvigheid van deze stadswijk die keer op keer opnieuw wordt uitgevonden, bevindt zich Permafungi, een jonge coöperatie met een sociaal doel die paddenstoelen kweekt op basis van een heel gewoon stedelijk afvalproduct: koffiedik. “Het idee voor het project was gebaseerd op twee observaties – de overvloed van een stedelijk afvalproduct en de vrij hoge werkloosheid onder jongeren. Daarom werd in 2013 een onderzoek opgestart om koffiedik te recycleren om er oesterzwammen van te maken en tegelijk een stabiele en duurzame tewerkstelling te bieden aan Brusselse jongeren. Na een proeffase in de kelders van het Atelier des Tanneurs in 2014, hebben we onze ateliers opgezet in de kelders van Tour et Taxis. Met behulp van koffiedik dat met de fiets wordt opgehaald, produceren we elke maand 1 ton verse oesterzwammen en 10 ton natuurlijke meststof, terwijl we 5 ton koffiedik recyclen. Lang leve de circulaire economie! We bieden ook rondleidingen, trainingen en kweeksets zodat je thuis paddenstoelen kunt kweken en je eigen koffiedik kunt recyclen. Elke dag zamelen we biologisch koffiedik in bij onze partner Le Pain Quotidien (30 restaurants). Dit wordt dan gebruikt als substraat voor onze oesterzwammen, die ook biologisch gecertificeerd zijn. Maar daar houdt het project niet op, want Permafungi heeft bakstenen en isolatiepanelen ontworpen die gemaakt zijn van paddenstoelwortels en natuurlijk hergebruikt materiaal (hout, aarde, puin, enz.). Blijf op de hoogte! www.permafungi.be
Hierba Buena Kruidenthee
Emilia bewerkt haar akkers in Neerpede, in de gemeente Anderlecht, en heeft ook een perceel in Waterloo. Ze heeft daar twee percelen, die ze bezaaid met een grote verscheidenheid aan planten, kruiden en medicinale kruiden te midden van andere duurzame projecten op naburige landbouwgrond. Elk jaar oogst ze de vruchten van haar zaden met de hand en gaat dan verder met het drogen, sorteren en mengen van haar planten. Achter elke ambachtelijke manipulatie schuilt een enorme kennis van het voorouderlijke gebruik van plantaardige materialen.
www.hierbabuenatisanes.be
Eclo
In de kelders van Kuregem, onder de slachthuismarkt in Anderlecht, ligt een donkere, vochtige omgeving. Sinds 2016 heeft Eclo hier zijn speeltuin van gemaakt. Hadrien, Thibault, Sylvère en Quentin hebben 3.000 m2 van deze mythische kelders in gebruik genomen om verschillende soorten exotische en biologische paddenstoelen en verschillende microschuimen te kweken. https://eclo.farm/nl/
De eenvoudige magie van Brussel, mijn schoonheid
Met haar project wil Virginie het voorouderlijke gebruik van planten en kruiden weer in de mode brengen. Als een moderne heks bedenkt ze haar remedies van een nieuw soort (of liever, van een vervlogen tijdperk?) om te voldoen aan alledaagse behoeften: kruidenthee, droomkussens, droge warmwaterkruiken, fumigatiestaafjes, enz. Sinds 2018 kweekt Virginie aromatische en geneeskrachtige planten in Brussel op de Espace Test agricole in Anderlecht. In 2022 vervoegde ze het team van tuiniers / Radiskale land en kweekt ze een twintigtal lokale Simples volgens het BIO lastenboek, op de eenvoudigste manier die de aarde en de plantenwereld respecteert. https://lessimplesmagiquesdebruxellesmabelle.be
